SORU: Şirketimiz aktifine kayıtlı ...... plakalı aracımız çalındı. Kanuni bekleme süresi sonunda sigorta şirketi tarafından 25.750.- TL kasko bedeli banka hesabımıza havale edilmiştir.
Şirket aktifine kayıtlı ve çalınan aracın kayıtlardan çıkarılabilmesi için fatura düzenlenmesi gerekli midir?
Fatura düzenleme zorunluluğunun bulunması halinde, fatura kim adına düzenlenecek, 25.750.- TL kasko bedeli Katma Değer Vergisi matrahı olarak mı, yoksa Katma Değer Vergisi dahil tutar olarak mı dikkate alınacaktır?
Faturanın sigorta şirketi adına düzenlenmesi durumunda ileride aracın bulunması ile sigorta şirketinin bulunan aracı tarafımıza vermesi veya III. bir şahsa satması muhtemel olacağından ikinci bir fatura düzenlenmesi gerekli midir? Konu hakkındaki görüşleriniz nelerdir?
YANIT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu''''nun ispat edici kağıtlar başlıklı 227''''nci maddesinde; bu kanunda aksine hüküm olmadıkça bu kanuna göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsiki mecburidir." hükmü yer almış olup, söz konusu kayıtların ise aynı kanunun 229''''uncu ve müteakip maddelerinde yer alan belgelerden herhangi biri ile tevsik edilmesi gerekmektedir.
Katma Değer Vergisi Kanunu''''nun 30/c maddesi ile zayi olan malların alış belgelerinde gösterilen katma değer vergisinin indirim konusu yapılmayacağı hükme bağlanmıştır.
Bu hükme göre, çalınan mallar için yüklenilen katma değer vergisinin indirim konusu yapılması mümkün değildir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu''''nun 40''''ıncı maddesinde, safi ticari kazancın tespitinde hasılattan indirilecek giderler 8 bent halinde sayılmış olup, bunlar arasında ticari işletmede mevcut varlıkta herhangi bir suretle meydana gelen eksilmelerin gider yazılacağı hususuna yer verilmemiştir.
Bu nedenle, çalınan emtia bedelinin vergi matrahının tespitinde zarar veya gider olarak indirilmesi de mümkün bulunmamaktadır.
Bu durumda zayi olan mallarda satış söz konusu olmadığından, dolayısıyla bir katma değer vergisi de yaratılamayacağından söz konusu araçla ilgili olarak hasılat katma değer vergisi hesaplanmasına gerek bulunmamaktadır. Çalınarak zayi olan malların alımı sırasında yüklenilen vergilerin indirilmiş olması halinde indirilen vergilerin, malların çalındığı dönemde verilecek katma değer vergisi beyannamesinde hesaplanan katma değer vergisine ilave edilmek suretiyle düzeltilmesi gerekmektedir.
Çalınan araçla ilgili olarak sigorta şirketinden tahsil edilen kasko bedeli üzerinden sigorta şirketi adına fatura düzenlenmesi doğru ve uygun olacaktır.